Alt çene (mandibula), ağzımızın hareketli tek kemik yapısıdır ve çiğneme, konuşma ve yüzün alt üçte birinin şeklinde belirleyici bir rol oynar. Mandibulanın konumu veya boyutu üst çeneyle uyumsuz olduğunda, hem fonksiyonel hem de görsel sorunlar ortaya çıkabilir.
Mandibula Ameliyatı Hangi Durumlarda Değerlendirilir?
- Mandibular prognati: alt çenenin üst çeneye göre önde olması (iskeletsel Sınıf III kapanış)
- Mandibular retrognati: alt çenenin geride/az gelişmiş olması (iskeletsel Sınıf II kapanış)
- Çene asimetrisi: alt çenenin bir tarafının diğerine göre farklı gelişmesi
- İskeletsel kaynaklı, çenenin geride olmasına bağlı hava yolu daralması ve bazı uyku apnesi vakaları
Hangi Cerrahi Teknik Kullanılır?
Alt çene ameliyatlarında en sık kullanılan yöntem bilateral sagittal split osteotomidir (BSSO). Bu teknikte, çene kemiği ağız içinden yapılan kesilerle her iki tarafta kontrollü biçimde ayrılır ve yeni, doğru konumuna getirildikten sonra plak ve vidalarla sabitlenir. Ağız içinden yapılan bir cerrahi olduğu için yüzde görünür bir iz kalmaz.
Bazı vakalarda alt çene ameliyatı, çene ucu şeklini iyileştirmek amacıyla genioplasti ile birlikte planlanabilir; bazı vakalarda ise üst çene ameliyatıyla (maksiller cerrahi) eş zamanlı, yani bimaksiller cerrahi olarak uygulanır.
Ameliyat Süreci Genel Hatlarıyla Nasıldır?
Mandibula ameliyatı genel anestezi altında, hastanede gerçekleştirilir. Kemik yeni konumuna getirildikten sonra iç sabitleme (plak-vida) ile tutulur; günümüzde çoğu vakada çenelerin birbirine tel ile sabitlenmesi gerekmez, ancak bu karar cerrahın planına göre değişebilir. Hastanede kalış süresi genellikle 1-2 gündür.
Kimler İçin Uygundur?
Bu ameliyat, iskeletsel gelişimi tamamlanmış (genellikle 16-18 yaş üzeri) ve alt çene konumundan kaynaklanan bir kapanış veya yüz dengesi sorunu, ortodontik muayene ve görüntüleme ile doğrulanmış kişiler için değerlendirilir. Kesin karar; klinik muayene, röntgen ve gerekirse 3 boyutlu görüntüleme sonrasında verilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişiye özel tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Ortognatik cerrahiye uygunluğunuz; klinik muayene, röntgen ve 3 boyutlu görüntüleme sonrasında hekiminiz tarafından değerlendirilir. Kendi durumunuzla ilgili karar almadan önce lütfen bir plastik cerraha ve/veya tıp fakültesi kökenli ağız, çene ve yüz cerrahisi uzmanına danışın.
